System kaucyjny obowiązuje w Polsce od 1 października 2025 roku. Przez ten czas zwracanie plastikowych butelek i metalowych puszek stało się częścią codziennych zakupów.
Nie wszyscy są jednak przekonani, że obecne rozwiązanie działa dobrze. Jedni doceniają możliwość odzyskania pieniędzy i ograniczania ilości odpadów, inni zwracają uwagę na niedogodności związane z przechowywaniem i oddawaniem opakowań.
CBOS zapytał Polaków, co powinno stać się z systemem kaucyjnym w przyszłości.
Likwidacja czy rozszerzenie systemu? Tak odpowiedzieli Polacy
Wyniki badania opublikowanego 12 października 2026 roku pokazują wyraźny podział opinii.
39% respondentów uważa, że system kaucyjny powinien zostać rozszerzony na kolejne rodzaje opakowań.
Kolejne 26% ankietowanych chce pozostawienia go w obecnej formie.
Z kolei 30% badanych opowiada się za całkowitą likwidacją systemu, a 5% nie ma zdania.
Oznacza to, że łącznie 65% respondentów chce utrzymania systemu kaucyjnego, choć nie wszyscy zgadzają się co do jego przyszłego zakresu.
Wynik nie oznacza oczywiście, że zapadła decyzja o rozszerzeniu lub likwidacji systemu. Badanie pokazuje opinie społeczeństwa, a nie plany legislacyjne rządu.
Dlaczego część Polaków chciałaby zrezygnować z kaucji?
Raport CBOS pokazuje kilka powodów, dla których system może budzić zastrzeżenia.
Najwięcej ankietowanych wskazuje na konieczność przechowywania pustych opakowań w domu. Dla 44% badanych jest to jedna z największych niedogodności.
Kolejne 37% zwraca uwagę na problemy z automatami kaucyjnymi, które bywają niesprawne lub przepełnione.
Nie wszyscy są też zadowoleni z konieczności zanoszenia butelek i puszek do wyznaczonych punktów.
Co istotne, 49% respondentów nie zgadza się ze stwierdzeniem, że system kaucyjny jest wygodny dla konsumentów.
Nie oznacza to jednak, że wszyscy krytycznie oceniający jego wygodę chcą likwidacji. Badanie nie pozwala też stwierdzić, że to właśnie problemy z butelkomatami bezpośrednio odpowiadają za poparcie dla zniesienia kaucji.
Większość Polaków dostrzega korzyści dla środowiska
W badaniu pojawiło się również pytanie o to, czy system kaucyjny pomaga ograniczać ilość odpadów trafiających do środowiska.
72% ankietowanych uważa, że tak.
Przeciwnego zdania jest 22% respondentów, a pozostali nie mają sprecyzowanej opinii.
To ciekawy wynik w zestawieniu z ocenami wygody systemu.
Polacy mogą dostrzegać jego środowiskowy sens, nawet jeśli nie są zadowoleni ze sposobu zbierania opakowań.
Warto jednak zaznaczyć, że są to opinie respondentów. Badanie nie mierzy rzeczywistego wpływu systemu kaucyjnego na ilość odpadów trafiających do środowiska.
Z systemu korzysta już zdecydowana większość badanych
Mimo podzielonych opinii system kaucyjny jest powszechnie wykorzystywany.
CBOS ustalił, że 84% ankietowanych zwróciło w ciągu ostatnich trzech miesięcy przynajmniej jedno opakowanie objęte kaucją.
To pokazuje, że zwracanie butelek i puszek stało się zwyczajem wielu konsumentów.
Jednocześnie dane przypominają, że korzystanie z systemu nie musi oznaczać jego pozytywnej oceny.
Część osób może regularnie oddawać opakowania, aby odzyskać pobraną wcześniej kaucję, a jednocześnie uważać, że cały proces powinien być prostszy.
Czy system kaucyjny zostanie zlikwidowany?
Wyniki badania CBOS nie oznaczają rozpoczęcia procedury likwidacji systemu. Pokazują jedynie, jak jego przyszłość wyobrażają sobie respondenci.
Na obecnych zasadach konsumenci nadal mogą odzyskiwać 50 groszy za oznaczone butelki PET i puszki oraz 1 zł za szklane butelki wielokrotnego użytku objęte systemem.
Opakowania należy oddawać do odpowiednich punktów zbiórki. Do zwrotu kaucji nie jest potrzebny paragon.
Szczegółowe zasady opisujemy w poradniku dotyczącym systemu kaucyjnego w Polsce.
Najważniejszy wniosek z badania CBOS jest taki, że Polacy nie są jednomyślni w ocenie systemu, ale większość nie chce z niego rezygnować. Znaczna część społeczeństwa opowiada się nawet za jego rozszerzeniem.
O tym, czy i w jakiej formie system będzie się zmieniał, zdecydują jednak przyszłe przepisy, a nie sam wynik sondażu.
O badaniu
Badanie CBOS przeprowadzono od 14 do 27 września 2026 roku na reprezentatywnej, losowej próbie 956 pełnoletnich mieszkańców Polski. Wyniki opublikowano w raporcie „Ocena systemu kaucyjnego w Polsce” (nr 104/2026).
Źródła
- CBOS – Ocena systemu kaucyjnego w Polsce, komunikat nr 104/2026
- Ministerstwo Klimatu i Środowiska – System kaucyjny
