W Polsce od października 2025 roku działa system kaucyjny, który obejmuje plastikowe butelki, metalowe puszki oraz szklane butelki wielokrotnego użytku. Jednorazowe butelki szklane, w tym popularne „małpki”, pozostają poza jego zakresem.
To może się jednak zmienić. Jak poinformowała 6 listopada Polska Agencja Prasowa, kierownictwo Ministerstwa Klimatu i Środowiska zaakceptowało wniosek o wpisanie do wykazu prac legislacyjnych rządu projektu ustawy rozszerzającej system kaucyjny.
Za „małpki” też będzie można odzyskać kaucję?
Planowane zmiany mają objąć jednorazowe szklane butelki po napojach alkoholowych o pojemności do 350 ml.
To właśnie do tej kategorii należą popularne „małpki”, sprzedawane najczęściej w niewielkich butelkach o pojemności 100 lub 200 ml.
Obecnie takie opakowania nie są objęte ogólnopolskim systemem kaucyjnym. Po opróżnieniu należy wyrzucać je do zielonego pojemnika na szkło, o ile lokalne zasady nie przewidują odrębnego sposobu zbiórki.
Po wejściu w życie zapowiadanych przepisów sytuacja mogłaby wyglądać inaczej. Konsumenci płaciliby kaucję przy zakupie napoju, a następnie odzyskiwali ją po oddaniu odpowiednio oznaczonej butelki.
Nie wiadomo jednak, ile wynosiłaby kaucja za „małpkę”. Ministerstwo nie przedstawiło jeszcze konkretnej stawki.
Nie ogłoszono również daty rozpoczęcia zbiórki takich opakowań. Resort zapowiada okres przejściowy potrzebny producentom, sklepom i operatorom systemu do przygotowania się do nowych zasad.
Ministra klimatu Paulina Hennig-Kloska wskazywała, że projektowany okres przejściowy miałby wynosić dwa lata. Nie jest to jednak jeszcze obowiązujący termin ustawowy.
Bony z butelkomatów ważne przez 90 dni. To druga planowana zmiana
Ministerstwo chce również uregulować termin ważności bonów, które konsumenci otrzymują po oddaniu opakowań do automatów kaucyjnych.
Obecnie przepisy nie określają jednolitego terminu ich ważności. W praktyce poszczególne sieci handlowe stosują własne zasady, a część z nich już dobrowolnie wydłużyła czas na wykorzystanie bonów.
Nowelizacja miałaby wprowadzić minimalny termin ważności wynoszący 90 dni.
Co oznaczałoby to dla klientów?
Osoba, która oddaje butelki i puszki, nie musiałaby obawiać się, że otrzymany bon straci ważność po kilku tygodniach. Miałaby co najmniej trzy miesiące na jego wykorzystanie.
To istotne szczególnie dla osób, które rzadziej odwiedzają dany sklep lub gromadzą opakowania i oddają je przy okazji większych zakupów.
Warto przy tym pamiętać, że już dziś konsument ma prawo otrzymać zwrot kaucji w formie pieniężnej. Nie musi wykorzystywać bonu na kolejne zakupy.
Termin 90 dni pozostaje na razie propozycją legislacyjną. Nie jest to jeszcze nowy obowiązek dla wszystkich sklepów.
Czy kaucja obejmie także kartony po mleku i butelki po kefirze?
Wraz z informacjami o rozszerzeniu systemu pojawiły się pytania, czy kaucja będzie pobierana również za opakowania po napojach mlecznych.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska zaprzecza takim planom.
Rzecznik resortu Marek Pogorzelski poinformował PAP, że ministerstwo nie prowadzi prac nad objęciem systemem kaucyjnym opakowań po napojach mlecznych.
Zapowiadane rozszerzenie dotyczy więc określonych jednorazowych butelek szklanych po alkoholu, a nie wszystkich opakowań po napojach.
Gdzie dziś wyrzucać „małpki”? Zasady jeszcze się nie zmieniły
Mimo zapowiedzi ministerstwa obecnie jednorazowe szklane butelki po alkoholu nie podlegają zwrotowi w powszechnym systemie kaucyjnym.
Opróżnione „małpki” należy wyrzucać do zielonego pojemnika na szkło. Metalowe zakrętki można oddzielić i wrzucić do żółtego pojemnika na metale i tworzywa sztuczne.
Inaczej jest w przypadku opakowań, które już dziś mają znak systemu kaucyjnego. Obowiązujące stawki wynoszą:
- 50 groszy za plastikową butelkę PET do 3 litrów;
- 50 groszy za metalową puszkę do 1 litra;
- 1 zł za szklaną butelkę wielokrotnego użytku do 1,5 litra.
Podstawowe zasady zwracania opakowań wyjaśniamy w naszym przewodniku po systemie kaucyjnym w Polsce.
Kiedy nowe zasady wejdą w życie?
Na razie nie wiadomo, od kiedy konsumenci będą mogli oddawać „małpki” i odzyskiwać za nie kaucję.
Ministerstwo zaakceptowało wniosek dotyczący rozpoczęcia rządowych prac nad projektem. Przed wejściem zmian w życie konieczne będzie jeszcze przeprowadzenie odpowiedniej procedury legislacyjnej.
Nie ustalono również daty wprowadzenia obowiązkowej, co najmniej 90-dniowej ważności bonów z butelkomatów.
Dla konsumentów najważniejsze jest więc to, że obecnie zasady pozostają bez zmian. Małe jednorazowe butelki szklane po alkoholu nadal trafiają do segregacji szkła, a termin ważności bonu należy sprawdzać zgodnie z warunkami danego sklepu.
Źródła
- Money.pl – „Kaucja obejmie kolejne butelki. Zmiany coraz bliżej”, 6 listopada 2026 r.
- Ministerstwo Klimatu i Środowiska – „5 mld opakowań w 12 miesięcy”, 1 października 2026 r.
- Ministerstwo Klimatu i Środowiska – aktualne zasady systemu kaucyjnego
- Ministerstwo Klimatu i Środowiska – zasady segregacji szkła
