Doniesienia o „nowych zasadach dla właścicieli domów” mogą niepokoić tych, którzy trzymają kosze przy furtce albo pod ścianą garażu. Liczby 10 m i 3 m pochodzą z rozporządzenia o warunkach technicznych, które projektanci stosują przy planowaniu zagospodarowania działek. To przepis adresowany do inwestorów, a nie do urzędników sprawdzających, gdzie stoi czarny pojemnik.
Normy 10 m i 3 m wynikają z rozporządzenia z 2002 roku
Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych z 12 kwietnia 2002 roku wymaga, by miejsca gromadzenia odpadów stałych znajdowały się co najmniej 10 m od okien i drzwi budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi. Od granicy działki budowlanej muszą być oddalone o minimum 3 m. Wynika to z § 23 ust. 1.
Przepis obowiązuje od lat. W źródłach pierwotnych nie ma natomiast żadnej nowej zasady, która wchodziłaby w życie 1 listopada 2026 roku.
Dom jednorodzinny: rozporządzenie nie określa odległości śmietnika
Paragraf 23 ust. 4 wprowadza wyjątek. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej „odległości, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, nie określa się”.
Dla zwykłego domu rozporządzenie nie wyznacza więc ani 10 m od okien, ani 3 m od granicy. Dotyczy to także domków letniskowych i gospodarstw.
Nie oznacza to jednak, że pojemniki można postawić dowolnie. Zasady mogą wynikać z regulaminu utrzymania czystości w gminie.
Komu 10 m i 3 m dotyczą naprawdę?
Normy z § 23 ust. 1 mają znaczenie tam, gdzie wyjątek dla zabudowy jednorodzinnej nie obowiązuje. Wygląda to tak:
- Dom jednorodzinny: rozporządzenie nie określa odległości 10 m i 3 m. Liczy się regulamin gminy i relacje z sąsiadami.
- Blok, wspólnota, spółdzielnia: 10 m od okien i drzwi oraz 3 m od granicy działki to standard dla miejsca gromadzenia odpadów. Lokalizację wyznacza zwykle zarządca lub właściciel terenu, nie pojedynczy mieszkaniec.
- Nowa inwestycja (deweloper, budynki usługowe i użyteczności publicznej): odległości trzeba uwzględnić już w projekcie zagospodarowania działki.
Rozporządzenie nadal obowiązuje, a gminy mogą mieć własne wymogi
Ministerstwo Rozwoju i Technologii informuje, że od 20 września 2026 roku przez 18 miesięcy do budowy i użytkowania budynków mieszkalnych nadal stosuje się dotychczasowe przepisy wykonawcze dotyczące warunków technicznych. Trwają prace nad nowym rozporządzeniem. Na razie nie wiadomo, czy zmieni ono zapisy o miejscach na odpady, w tym wyjątek dla domów jednorodzinnych.
Znaczenie ma też regulamin utrzymania czystości i porządku w gminie. Może on odsyłać do wymagań rozporządzenia. Regulamin Krakowa nakazuje na przykład umieszczać pojemniki w miejscach gromadzenia odpadów komunalnych spełniających określone wymagania.
Nie oznacza to, że takie same zapisy znajdziesz w każdej gminie. Szczegóły ustala rada gminy.
Pojemniki pod oknem sąsiada. Co można zrobić?
Norma 10 m nie jest w takim sporze argumentem, bo dla domów jednorodzinnych rozporządzenie jej nie określa. Zwykle pomaga rozmowa i rozwiązania, które ograniczają uciążliwość:
- osłona lub wiata, która zasłania pojemniki i ogranicza zapach;
- miejsce z utwardzonym dojściem, do którego bez trudu dojedzie śmieciarka lub podejdzie pracownik;
- wystawianie pojemników w dniu odbioru, jeśli regulamin gminy to dopuszcza.
Zapach zmniejsza też prawidłowa segregacja, szczególnie odpadów kuchennych. Jeśli rozmowa z sąsiadem nie pomaga, sprawdź w regulaminie gminy, gdzie wolno ustawiać pojemniki, i zapytaj o to w urzędzie. Miejsce na czarny kosz na odpady zmieszane najlepiej zawczasu przemyśleć, zanim stanie tuż przy płocie.
Gdzie szukać lokalnych wymogów i co z odpadami, które się nie mieszczą?
Zacznij od regulaminu utrzymania czystości i porządku w swojej gminie. Publikują go urzędy, często w Biuletynie Informacji Publicznej. Zwróć uwagę na zapisy o miejscach na pojemniki i o wystawianiu ich przed posesję.
Gdy odpady nie mieszczą się w pojemniku albo w ogóle nie powinny w nim trafić, nie stawiaj kolejnych worków przy płocie. Część oddasz w Punkcie Selektywnej Zbiórki Odpadów Komunalnych (PSZOK). Chodzi m.in. o odpady problemowe. Najbliższy punkt znajdziesz w wyszukiwarce gdzie-wyrzucic.com.pl.
O miejscu pojemników przy domu jednorodzinnym decydują więc przede wszystkim regulamin gminy i zdrowy rozsądek wobec sąsiadów, a nie norma 10 m i 3 m.
Źródła
- Rozporządzenie ministra infrastruktury z 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych (§ 23 ust. 1 i 4)
- Komunikat Ministerstwa Rozwoju i Technologii dotyczący prac nad rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych
- Regulamin utrzymania czystości i porządku w Krakowie (kopia udostępniona przez MPO Kraków)
- Baza odpadów gdzie-wyrzucic.com.pl
