Masz troje lub więcej dzieci i posiadasz już Kartę Dużej Rodziny? Dobra wiadomość – wiele gmin oferuje ulgi na wywóz śmieci dla rodzin wielodzietnych. Zła wiadomość – nie dzieje się to automatycznie i wymaga dopełnienia formalności. A czasem gminy odmawiają prawa do zwolnienia, nawet gdy teoretycznie ci się ono należy.
Jak działa zwolnienie z opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi
Zacznijmy od podstaw. Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach daje radzie gminy możliwość wprowadzenia częściowego lub całkowitego zwolnienia z opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi dla właścicieli nieruchomości, na których zamieszkują rodziny wielodzietne. Kluczowe słowo to „możliwość” – nie obowiązek.
W praktyce oznacza to, że rada gminy musi podjąć specjalną uchwałę, która wprowadza taką ulgę. Sama posiadanie Karty Dużej Rodziny nie wystarczy. Musisz sprawdzić, czy twoja gmina w ogóle przewiduje takie zwolnienie – i na jakich warunkach.
Wysokość zniżki różni się znacząco między gminami. Niektóre oferują 20-40% rabatu, inne ustaliły stałą kwotę odliczenia od miesięcznej opłaty za odpady. Są też gminy, które w ogóle nie wprowadziły żadnych ulg dla posiadaczy Karty Dużej Rodziny – i niestety mają do tego prawo.
Co zrobić, żeby skorzystać z ulgi dla rodzin wielodzietnych
Pierwszym krokiem jest kontakt z urzędem miasta lub gminy. Możesz też przejrzeć Biuletyn Informacji Publicznej (BIP) swojego urzędu – tam powinna znajdować się informacja o obowiązujących uchwałach dotyczących zwolnień z opłat za wywóz śmieci.
Jeśli ulga istnieje, musisz złożyć nową deklarację o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Do deklaracji dołączasz kopię Karty Dużej Rodziny oraz ewentualne dodatkowe oświadczenia wymagane przez gminę. W przypadku mieszkania w bloku często wystarczy poinformować zarządcę budynku o posiadaniu karty.
Pamiętaj – ulga nie działa wstecz. Dopiero od momentu złożenia prawidłowej deklaracji możesz płacić mniej za odpady. Dlatego warto załatwić formalności jak najszybciej po uzyskaniu Karty Dużej Rodziny.
Gminy odmawiają ulg – stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich
Do biura Rzecznika Praw Obywatelskich trafiają skargi od rodziców, którym gminy odmawiają prawa do zwolnienia z opłaty za śmieci. Problem dotyczy szczególnie rodzin, których dzieci są już dorosłe i usamodzielniły się.
Według ustawy o Karcie Dużej Rodziny, rodzice po usamodzielnieniu się dzieci nadal mają status członków rodziny wielodzietnej i uprawnienie do korzystania z uprawnień wynikających z posiadania karty. Tymczasem niektóre gminy wiążą zwolnienie z faktycznego zamieszkiwania wielodzietnej rodziny pod jednym dachem.
Rzecznik Praw Obywatelskich uważa, że takie podejście mija się z celem ustawy o Karcie Dużej Rodziny. Dyrektor zespołu prawa administracyjnego i gospodarczego biura RPO wielokrotnie zwracał się do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z prośbą o opinię co do zasadności modyfikacji przepisów.
Kiedy przysługuje ci prawo do zwolnienia z opłaty
Żeby skorzystać z ulgi, musisz spełniać definicję członka rodziny wielodzietnej, o której mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny. Oznacza to rodzinę, w której rodzice (lub rodzic) mają na utrzymaniu co najmniej troje dzieci.
Warto wiedzieć, że opłata za gospodarowanie odpadami dotyczy każdej osoby zamieszkującej nieruchomość – w tym dzieci. Dlatego rodziny wielodzietne płacą proporcjonalnie więcej i ulga ma dla nich realne znaczenie.
Jeśli masz wątpliwości, do którego pojemnika wyrzucić konkretny odpad, skorzystaj z wyszukiwarki Gdzie Wyrzucić – szybko znajdziesz odpowiedź bez przeszukiwania regulaminów 🔍
Co robić, gdy gmina odmawia ulgi
Jeśli uważasz, że gmina niesłusznie odmówiła ci zwolnienia z opłat za śmieci, masz kilka opcji. Możesz złożyć skargę do Rzecznika Praw Obywatelskich, który monitoruje stosowanie przepisów przez gminy. Możesz też zaskarżyć decyzję w trybie administracyjnym.
Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich literalne brzmienie niektórych uchwał gminnych utrudnia korzystanie z uprawnień wynikających z Karty Dużej Rodziny. To problem systemowy, który wymaga zmian legislacyjnych – ale do tego czasu warto walczyć o swoje prawa indywidualnie.
